Brusselse wafels of Luikse wafels: wat is het verschil en welk wafelijzer heb je nodig?
Vraag iemand wat zijn favoriete wafel is en je krijgt zelden een eenduidig antwoord. Brusselse wafels, Luikse wafels, stroopwafels, hartvormige wafeltjes, een kant-en-klare bevroren wafel uit de supermarkt. Het zijn allemaal wafels, maar ze zijn zo verschillend dat je er bijna een ander apparaat voor nodig hebt. En dat is precies de crux: wie niet weet welk type wafel hij wil maken, koopt al snel het verkeerde wafelijzer.
Dit stuk legt de drie meest gemaakte wafeltypen naast elkaar, zodat je weet wat je koopt voordat je de kassa bereikt.
De Brusselse wafel: groot, luchtig en krokant
De Brusselse wafel is wat de meeste mensen voor ogen hebben als ze aan een Belgische wafel denken: een grote, rechthoekige wafel met diepe, vierkante vakjes. Hij is licht van kleur, heeft een krokante buitenkant en een zachte, luchtige binnenkant. De vakjes zijn diep, wat hem geschikt maakt voor toppings als slagroom, fruit en chocoladesaus.
Het beslag voor Brusselse wafels is vloeibaarder dan dat van Luikse wafels. Het geheim van de luchtigheid zit in het stijfgeklopte eiwit dat aan het eind door het beslag wordt gespateld. Dat eiwit zorgt voor luchtbellen die tijdens het bakken uitzetten. Sommige recepten gebruiken ook gist, wat de wafel nog verder laat rijzen en een lichtelijk zure, broodachtige smaak geeft.
Voor echte Brusselse wafels heb je een wafelijzer nodig met diepe platen: minstens 1,5 tot 2 centimeter diep, bij voorkeur met grote rechthoekige vakken in het klassieke 4 bij 7 patroon. Een ijzer met ondiepe platen geeft een dunne, krokante wafel die er heel anders uitziet en smaakt.
De Luikse wafel: dicht, zoet en met karamelliserende suiker
De Luikse wafel is fundamenteel anders. Hij heeft een ovale of afgeronde rechthoekige vorm, is compacter en zwaarder, en bevat parelsuiker in het deeg. Die parelsuiker smelt en karamelliseert tijdens het bakken, wat zorgt voor een knapperig, kleverig en zoet jasje aan de buitenkant. Je herkent een goede Luikse wafel aan de bruine suikerklontjes die zichtbaar door het deeg zitten.
Belangrijk: Luikse wafels worden gemaakt van een stijf gistdeeg, geen vloeibaar beslag. Dat deeg is vergelijkbaar met brooddeeg. Het wordt niet gegoten maar als een bal in het wafelijzer gelegd. Dat heeft een directe consequentie voor het wafelijzer: de platen moeten bestand zijn tegen de karamelliserende suiker, die bij standaard non-stick coating licht kan aanbakken. Sommige wafelijzers zijn specifiek ontworpen voor Luikse wafels, met robuustere coating en iets andere plaatgeometrie.
Een tweede verschil: Luikse wafels worden van oudsher gegeten zonder topping, recht uit het ijzer. De karamelsmaak is zelf al zo krachtig dat extra slagroom of fruit eerder afleidt dan aanvult.
Stroopwafels en kniepertjes: dunne wafels, apart ijzer
Een derde categorie die minder aandacht krijgt maar zeker het vermelden waard is: de dunne wafel. Daarvoor zijn twee varianten. De stroopwafel is de Nederlandse klassieker: twee dunne, ronde wafeltjes met een stroperige karamelvulling ertussen. Voor een echte stroopwafel heb je een stroopwafelijzer nodig met specifieke ronde platen en een structuur die past bij de traditionele vorm.
Kniepertjes of oublies zijn nóg dunner, bijna flinterdunne platte wafeltjes die direct na het bakken kunnen worden opgerold tot een hoorntje of gevuld met slagroom. Het ijzer daarvoor heeft vlakke, gladde platen in plaats van diepe vakjes.
Een standaard Belgisch wafelijzer is niet geschikt voor stroopwafels of kniepertjes. Wil je die ook kunnen maken, dan heb je ofwel een apart ijzer nodig, ofwel een 3-in-1 model met verwisselbare platen.
Welk ijzer past bij welk type wafel?
Voor Brusselse wafels: een wafelijzer met diepe platen, bij voorkeur minimaal 1400 watt en een regelbare thermostaat. Hoe dieper de vakjes, hoe luchtiger en volumineuzer de wafel.
Voor Luikse wafels: een ijzer met robuuste antiaanbaklaag en voldoende vermogen. Sommige merken maken aparte Luikse wafelijzers met kleinere, rondere platen.
Voor stroopwafels of kniepertjes: een apart ijzer met de passende platen, of een 3-in-1 model met verwisselbare opties.
Wil je weten welk wafelijzer het beste scoort per type wafel? In ons vergelijk van het beste wafelijzer bekijken we de modellen die het meest veelzijdig zijn en welke je het beste kunt kiezen per specifiek wafeltype.
